۱۶م خرداد، ۱۳۹۰
اشاره
معمول بوده که مسلمان شدنِ ایرانیان را معلولِ فروپاشى دولت ساسانى و استیلاى سیاسى و نظامى تازیان بر ایران زمین بشمارند; و چنان وانمایند که اگر سپاه ایرانیان در «قادسیّه» شکسته نمى شد، شاهنشاهىِ دیرینه ساسانى همچنان بر مدار کهنِ خویش مى گردید و «ایرانى» کماکان زرتشتى باقى مى ماند.
هدف اساسى نوشتار حاضر بازبینىِ این اندیشه از منظرى تازه است; منظرى که از یک اندیشه ساده، امّا مغفول مانده نشأت گرفته است: تازیان نخستین مردمِ بى برگى نبودند که ایران را پیمودند. آخرین آنها هم نبودند; مقدونیان،...
۱۷م بهمن، ۱۳۸۹
اشاره
معمول بوده که مسلمان شدنِ ایرانیان را معلولِ فروپاشى دولت ساسانى و استیلاى سیاسى و نظامى تازیان بر ایران زمین بشمارند; و چنان وانمایند که اگر سپاه ایرانیان در «قادسیّه» شکسته نمى شد، شاهنشاهىِ دیرینه ساسانى همچنان بر مدار کهنِ خویش مى گردید و «ایرانى» کماکان زرتشتى باقى مى ماند.
هدف اساسى نوشتار حاضر بازبینىِ این اندیشه از منظرى تازه است; منظرى که از یک اندیشه ساده، امّا مغفول مانده نشأت گرفته است: تازیان نخستین مردمِ بى برگى نبودند که ایران را پیمودند. آخرین آنها هم نبودند; مقدونیان،...
۴م دی، ۱۳۸۸
هجوم اسکندر به ایران همواره در هالهای از ابهام و افسانه مورد نقد و نظر پژوهش گران بسیاری قرارگرفتهاست. «پییربریان» در کتاب «وحدت سیاسی و تعامل فرهنگی در شاهنشاهی هخامنشی» بر آن است که این تحول را از منظرهای گوناگون با نگاه به زیرساختهای جامعه هخامنشی مورد بررسی قراردهد. او کوشیدهاست در ابتدا نهادهای پارسی را با نگاهی مقایسهگرایانه در تاریخنگاری یونانی به دقت موردمطالعه و سپس ارزیابی کند.
این خوانش انتقادی از متون یونانی پرتوی از نور به مناسبات عصر هخامنشیان افکندهاست که میتواند...
۲۹م آذر، ۱۳۸۸
درباره اصطلاح هزار خدا
۵-۱- اصطلاح « هزار خدا » که به وسیلهی کاتبان هیتی به کار رفته و نظایری از آن نیز در جاهای دیگر قابل ملاحظه میباشد، آشکار میسازد که نفوذ و اختلاط گوناگون در میان این مردمان بسیار رواج داشته است. در زمان موردنظر اختلافاتی از لحاظ قبولی خدایان میان ملل متخاصم وجود نداشته، به این معنی که هرگاه میان دو کشور، دو ملّت و یا دو قوم جنگی در میگرفت، ملّت غالب، خدایان قوم مغلوب را نیز به صورت و فهرست...
۲۸م آذر، ۱۳۸۸
پیامهای چُغازنبیل – عظمت ایلام
۳-۱- تا این اواخر از دیانت و مذهب ایلامیها آگاهیهای چندانی به دست نبود. امّا با کشف چوغازنبیل «تلچونسبد» از سالهای ۱۹۴۰ میلادی به بعد که در جنوب غربی ایران در صحرایی خشک قرار دارد تا اندازهیی در این مورد آگاهی به دست آمده است. در آغاز کتیبهیی منقوش بر آجر در اطراف تل به دست آمد که به خط و زبان ایلامی بود و حاکی از بنای شهری مذهبی بود که به فرمان اونیتاشگال Unitashgal بنا شده بود و...
۲۶م آذر، ۱۳۸۸
زردشت
در تاریخ اندیشه آریاییان ایرانی، نخستین پایگاه از آن زردشت، حکیم ایران باستان است. هنگامی که در دشتهای آسیای میانه سرودهای ودایی پرداخته میشدند، آریاییان ایران که از گشت و گذار دائم به تنگ آمده بودند، به زندگی سکونی تن در دادند و آغاز کشاورزی کردند. ولی نظام زندگی فلاحتی مخصوصاً استقرار اصل مالیکت؛ آنان را مورد نفرت سایر اقوام آریایی که هنوز خانه به دوشی آغازین را ترک نگفته بودند. گاهبهگاه به تاراج...
۲۱م آذر، ۱۳۸۸
شاپور. (اِخ ) ابن اردشیر. نام دومین پادشاه سلسله ٔ ساسانی . معروف به شاپور اول است . داستان تولد او از دختر اردوان آخرین پادشاه سلسله ٔ اشکانی در شاهنامه و کتب تاریخ آمده است . حمداﷲ مستوفی این داستان را چنین روایت کرده است : (اردشیر) دختر (اردوان ) را زن کرد. دختر بفریب برادر، اردشیر را زهرخواست داد. اردشیر فهم کرد، او را بوزیر داد تا بکشد. زن گفت حامله ام . چون اردشیر را پسر نبود وزیر او را زینهار داد و خود را خصی کرد. بعد از چند ماه شاپور از او متولد شد. وزیر او را بپرورد و در ده سالگی در حالت گوی باختن بر...
۲۰م آذر، ۱۳۸۸
مهر گرایی زرتشتی در اروپا
۱-«مهر» که در وداها «میترا» و د راوستا «میثرا» خوانده شده د رمیان همهی خدایان هند و ایرانی مقامی بسیار شامخ یافت. آیین مهر همان آیین زرتشت است که در اثر آمیختن با عناصری از آیینهای سامی دگرگون شده است.
پلوتارک نقل میکند که آیین پرستش میترا به توسط دزدان دریایی سیسیلی که در سال ۶۷ قبل از میلاد مسیح به اسارت در آمده بودند و به روم برده شد. آیین پرستش میترا به سرعت در اروپا انتشار یافت و شهرت...
۲۰م آذر، ۱۳۸۸
یک تذکر
در اینجا روایت آقای بوزانی استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ناپل را که تحت عنوان «اندیشه ایرانی قبل از اسلام» به رشته تحریر درآمده و توسط آقای کامران فانی ترجمه شده و توسط مرکز نشر دانشگاهی در کسوت کتاب «تاریخ فلسفه در اسلام» چاپ گردیده ارائه مینماییم. خواننده محترم خیلی زود متوجه ضعف این اثر (در مقایسه با آثار محققانی همچون هاشم رضی) میشود، لکن درج این نوشتار را در اینجا از آن جهت که در زمره دروس...
۱۹م آذر، ۱۳۸۸
در فضائی که کاهنان، ساحران، آتشبانان بی شمار به بهانه وساطت صدها خدا و خدای نما مردم ساده را گوسفندوار به کنار قربانگاهها، معابد و آتشگاه ها میکشیدند و با اوراد و آداب و اعمال اسرار گونه به جلب توجه قدرتهای ساختگی مافوق بشری تظاهر می نمودند؛ در محیطی که انسانها با وحشت و هراس به هر پدیده طبیعی مینگریستند و در هر گوشه ای به انتظار برخورد با موجودات عجیب و مافوق الطبیعه بودند. در دورانی که بشر خود را اسیر نیروهای خارق العاده و رام نشدنی میدانست و امیدوار بود سرنوشت خویش را با شرک و بت پرستی، نیایش مردگان...
۱۵م آذر، ۱۳۸۸
هرچند نخستینبار نبود که خبر کشف ارتش گمشده کمبوجیه در مصر و لیبی بهگوش میرسد اما خبر این بار برخلاف دو بار گذشته بهسرعت از سوی خبرگزاریهای رسمی و روزنامههای سراسری کشور با استقبال روبهرو شد. همچنین خبرگزاریها و روزنامههای معتبر جهانی هم واکنشهای متفاوتی بهپیدایش ۵۰ هزار سرباز هخامنشی در مصر نشان دادند.
به نوشته «تهران امروز»، مساله تا جایی پیش رفت که «حمید بقایی» رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری از رئیسجمهور خواست تا اجازه اعزام باستانشناسان ایرانی را در...
۱۸م آبان، ۱۳۸۸
کونگ چییو، که شاگردانش او را کونگ فوتزه، یعنی «کونگ استاد» میخواندند، به سال ۵۵۱قم، در چوفو، واقع در امارات لو که همان استان شانتونگ کنونی است، زاده شد. بنابر افسانههای چینی که در عرصة مبالغهپردازی از افسانههای هر قومی گوی سبقت میربایند، اشباح، تولد طفل نامشروعی را به مادری جوان خبر میدهند، پس مادر جوان کنفوسیوس را در غاری به دنیا میآورد. به هنگام زادنش، خیل اژدها به مراقبت میپردازند و بانوان اثیری هوا را عطرآگین میسازند. آوردهاند که نوزاد پشتی چون پشت اژدها و لبانی مانند لبان...
۱۲م آبان، ۱۳۸۸
در این بخش قصد داریم وبسایت یکی از بزرگ مردان تاریخ معاصر ایران یعنی دکتر علی شریعتی را برای شما معرفی کنیم، به حق وی در میان سه شخصی بود که بیشترین تاثیر را در انقلاب اسلامی ایران داشتند : خمینی – مجاهدین – شریعتی ” ، بی شک پرطرفدارترین روشن فکر تاریخ ایران می باشد، بی شک از تاثیرگزارترین مهره های تاریخ معاصر ایران. تا جایی که می بینیم خامنه ای اعتراف می کند و می گوید : این کار شریعتی بود، او توانست نسل جوان را یکجا و دربست به طرف مذهب و ایمانِ مذهبی بکشاند، این کار را او به طبیعت خود می کرد، تصنعی...
۵م آبان، ۱۳۸۸
در فضائی که کاهنان، ساحران، آتشبانان بی شمار به بهانه وساطت صدها خدا و خدای نما مردم ساده را گوسفندوار به کنار قربانگاهها، معابد و آتشگاه ها میکشیدند و با اوراد و آداب و اعمال اسرار گونه به جلب توجه قدرتهای ساختگی مافوق بشری تظاهر می نمودند؛ در محیطی که انسانها با وحشت و هراس به هر پدیده طبیعی مینگریستند و در هر گوشه ای به انتظار برخورد با موجودات عجیب و مافوق الطبیعه بودند. در دورانی که بشر خود را اسیر نیروهای خارق العاده و رام نشدنی میدانست و امیدوار بود سرنوشت خویش را با شرک و بت پرستی، نیایش مردگان...
۱۳م مرداد، ۱۳۸۸
به این ترتیب گیل گمش بر آن می شود که از راز زندگی و مرگ پرده برگیرد . او از افسانه های کهن در می یابد که کسانی مانند اوت نا پیش تیم(outnapishtime) و زوجه اش وجود داشته اند که به آنان زندگی جاوید بخشوده شده است . از اینرو راه دیار خدایان را پیش می گیرد و بسفری خطرناک دست می زند تا اوت نا پیش تیم را بیابد و از او بپرسد که چگونه زندگی جاوید یافته است . پس از سفرهای دور و دراز از موانعی هراس انگیز می گذرد و به کرانه دریای آسمانی می رسد . در آنجا اله نگهبان درخت زندگی saleeme وی را متوقف می سازد و باو می گوید که بیهوده...
